Get Adobe Flash player

بنیان های شیمیایی High level مثل پراستیک اسید و سیتریک اسید intermediate برای ضدعفونی دستگاه های دیالیز و بنزال کلنیوم کلراید پایه midium level برای ضدعفونی تجهیزات پزشکی و روی دستگاه های دیالیز

1) صابون معمولی بدون خاصیت ضد میکروبی : انواع صابون به شکل قالبی ، کاغذی و مایع که تنها یک لگاریتم کاهش در تعداد باکتری پوست ایجاد می کند.
2) الکلها: بیشتر شامل ایزوپروپانول ، اتانول ، n- پروپانول هستند ، محلول های الکل با غلظت 60-95% قوی ترین شکل اثر گذاری را ایجاد می کنند. الکل ها برروی باکتری های گرم و مثبت و منفی و MRSA ، VRE ، مایکو باکتریوم و قارچها اثرات عالی دارند.
همچنین ویروسهای هپاتیت C،B ، HIV ، HSV ، انفولانزا ، RSV و واکسینیا نیز توسط الکل 60-70% از بین میروند. ولی اثر الکل بر روی اسپور باکتری ، انگلها و بعضی ویروسهای فاقد غشاء ( فلج اطفال) ضعیف است.
3) کلرهگزیدین : کلرهگزیدین یک ترکیب کاتیونی بیس بی گوانید است. اثر گذاری آن بر روی باکتریهای گرم و مثبت بهتر از گرم و منفی است و فعالیت آن روی مایکو باکتریوم ها کم است. این ماده اسپور کش نیست و فعالیت آن روی ویروسهای غشاءدار خوب و بهتر از ویروسهای بدون غشاء است.
این ترکیب از آنجایکه کاتیونی است در نتیجه صابونهای طبیعی ، آنیونهای غیر ارگانیک ، سورفاکتانتهای غیر یونی و کرم های دست حاوی مواد امولسیه کننده آنیونی باعث کاهش اثر آن می شوند، ولی خیلی کم تحت تاثیر مواد ارگانیک قرار می گیرد. این ترکیب اثر پایدار بر جای می گذارد و دارای خاصیت سوبستانتیویتی (SUBSTANTIVITY) است.
4) کلروگزیلنول: پاراکلرومتاگزیلنول (PCMX ) یک ترکیب فنولی است که فعالیت خوبی بروی میکروبهای گرم مثبت داشته ولی فعالیت کمتر بروی باکتری های گرم منفی (پسودوموناس آئروژینوزا) مایکروباکتریوم و بعضی از ویروسها دارد. سرعت اثر آن کمتر از کلرهگزیدین و یدوفورها و اثر ماندگاری آن ، کمتر از کلرهگزیدین است. اثر آن خیلی کم تحت تاثیر مواد ارگانیک قرار می گیرد ، ولی سورفاکتانت غیر یونی باعث خنثی شدن آن می شوند.
5) هگزاکلروفن: یک ترکیب بیس فنول است ، ترکیب باکتریوستاتیک بوده و فعالیت خوبی علیه استافیلوکوک ارئوس دارد ، ولی علیه باکتریهای گرم منفی ، قارچها و مایکوباکتریوم ضعیف است.
6) ید و یدوفورها : بدلیل تحریک و تغییر رنگ و پوست ، یدوفورها (پاویدون آیوداین) جایگزین ید در مواد چرک زدا شده اند. یدوفورها اثرات پایدار دارند، اما در حضور مواد ارگانیک (خون وخلط) فعالیت آنها بطور قابل ملاحظه ای کاهش می یابد. این ترکیبات محرک پوست بوده ولی نسبت به ید واکنش های حساسیتی کمتری دارند ، بر علیه باکتری های گرم مثبت و منفی ، بعضی باکتری های تولید کننده اسپور فعالیت خوبی داشته و بر علیه مایکوباکتریوم و ویروسها و قارچها فعال می باشند، ولی در شرایط بالینی اسپورکش نیستند.
7) ترکیبات آمونیوم چهارتایی : این ترکیبات دارای نسل های متعدد می باشند ، به عنوان مثال بنزالکونیوم کلراید مربوط به نسل اول و دی دسیل دی متیل آمونیوم کلراید مربوط به نسل چهلرم آمونیوم های چهارتایی می باشند. هر چه به سمت نسلهای بالاتر این ترکیبات برویم ، اثرات ضد میکروبی تقویت و خواص جدیدی به آن افزوده می گردد به طور عمده این ترکیبات متوقف کننده فعالیت باکتریها و باکتریستاتیک و فونجیستاتیک ( متوفق کننده فعالیت قارچها ) می باشند. بر علیه گرم مثبت ها بیش از گرم منفی ها فعال هستند و فعالیت نسبتاً کم و ضعیف علیه میکوباکتریوم و قارچها داشته و فعالیت بیشتری علیه ویروسهای چربی دوست دارند. مواد ارگانیک اثر آنها را کاهش می دهند و با مواد دترجنت آنیونی سازگاری ندارند.
8) تری کلوزان : تری کلوزان ، ماده غیر یونی بی رنگ است و به صابون متصل می گردد ، اغلب باکتریوستاتیک است و فعالیت آن علیه میکروبهای گرم ومثبت بیش از گرم ومنفی ها ، بویژه پسودوموناس آئروژینوزا می باشد. این ماده از دیگر ترکیبات ، اثر میکروب کشی کمتری دارند. فعالیت آن خیلی کم تحت تاثیر مواد ارگانیک قرار می گیرد.

طبق نظر CDC پس از الکل ، فعال ترین مواد به ترتیب کاهش فعالیت عبارتند از :
کلر هگزیدین گلوکونات ، یدوفورها ، تری کلوزان ، صابون معمولی .
همچنین مطالعات نشان می دهند که اسکراب جراحی در دو مرحله با استفاده از یک دترجنت چرکزدا (مثلاٌ : سپتی اسکراب ) در ابتدا و سپس بکارگیری فرآورده الکلی (مثلاً : سپتی سیدین PC ) روش موثری است. به عنوان مثال ابتدا 1 تا 2 دقیقه اسکراب با هکلرهگزیدین 4% و سپس بکارگیری الکل بسیار موثر است . همچنین تحقیقات نشان می دهند که برس یا اسفنج هیچ کدام برای کاهش شمارش با کتری دستهای پرسنل جراحی در حد قابل قبول ، مورد نیاز نیستند ، به ویژه اگر از ترکیبات حاوی الکل استفاده شود.